Scarabee symbool - betekenis en herkomst

De scarabee is n van mijn favoriete symbolen, het is ook wel n van de meer bekendere Egyptische symbolen dat populair is om de mooie vorm en vaak ook mooie kleuren. Ze zijn te koop in de vorm van veel soorten sieraden zoals ringen, oorbellen, hangers of broches, De eenvoudige mestkever is zo aan de basis van de stamboom van alle dierensymbolen en het is al meer dan vierduizend jaar oud. Op deze pagina staat de herkomst en de betekenis van het symbool uitgebreid beschreven. Vriendelijke groet, Hein Pragt

Op de inhoud van deze pagina rust copyright © Hein Pragt.

Scarabee groot

De scarabee als amulet

De symboliek en de ouderdom van het symbool van de scarabee (al langer dan 4000 jaar) geeft hem een centrale rol in de wereld van de dierensymbolen en als belangrijk amulet omdat het staat voor het leven zelf. Toch is de mestkever die de scarabee voorstelt een heel bescheiden beestje dat door de oude Egyptenaren in verband gebracht werd met belangrijke thema's als de schepping, voortplanting, potentie, wijsheid, vernieuwing, wederopstanding en onsterfelijkheid. Maar waarom werd dit bescheiden beestje zo belangrijk voor de Egyptenaren, dit kwam omdat ze het merkwaardige gedrag van mestkevers een heel eigen interpretatie gaven. Ze zagen hoe de mestkevers ronde bolletjes mest over de grond rolden en vergeleken dit met de wijze waarop de zonnegod de zon door de hemel rolde.

Aangezien de zon verantwoordelijk was voor warmte en leven, maakten ze op dat de kevers het symbool waren van de voortplanting. Maar ook zagen ze de kevers diepe gaten in de grond graven, waar ze de bolletjes mest in schoven. Later zagen ze jonge mestkevers uit die holen kruipen en namen ze aan dat de kevers waren herboren. Hieruit trokken ze de conclusie dat de kevers onsterfelijk waren en werden ze ook het symbool van de eeuwige vernieuwing en wederopstanding.

In werkelijkheid legden de vrouwelijke kevers hun eitjes op de begraven mestbolletjes zodat bij het uitkomen van de eitjes de mest als voedsel kon dienen waarna de keverlarven verpopten en nieuwe volwassen kevers werden. Maar dit gebeurde allemaal buiten het zicht. Door al de bijzondere eigenschappen die aan de mestkever werden toebedacht werd de scarabee een heel belangrijk amulet in het oude Egypte en werden er letterlijk honderdduizenden scarabee-amuletten gemaakt. De scarabee amuletten kwamen in heel verschillende vormen voor, vaak als allerlei kleine en grotere sieraden, maar er waren ook enorm grote amuletten die gebouwen moesten beschermen. Een enorme scarabee bevindt zich in het British museum in Londen en deze is maar liefst 1,5 m lang, 90 cm breed en weegt 1000 kg.

In het oude Egypte werd de scarabee amuletten door de levenden mensen gedragen om hen voor de dood te beschermen en door de doden om deze van een leven in het hiernamaals te verzekeren. Tijdens het balsemen van de doden werd een scarabee amulet op de borst van de overledene geplaatst maar soms ook in de holte waar het hart zich had bevonden. Het hart werd bij de overledene bij het balsemen verwijderd, net als de hersenen. De scarabee verspreidde zich ook buiten Egypte, ook bij opgravingen in Turkije, Syri, Iran, Irak, Libanon, Isral, kortom de meeste landen rond de middellandse zee werden scarabee amuletten gevonden. Tegenwoordig worden ze nog steeds verkocht als mascotte of amulet, hoewel de meeste mensen de vorm en de kleuren van het symbool mooi vinden, weet men meestal maar weinig over de herkomst en de ooit machtige religieuze rol van dit symbool.

Bron: De magische kracht van amulet, mascotte en talisman van Desmond Morris.

 

Boeken over de betekenis van symbolen

Dit boek is n van mijn favoriete boeken, op zijn vele reizen rond de wereld raakte Desmond Morris gefascineerd door de magische krachten die mensen aan alle mogelijke voorwerpen toekennen. Hij begon mascottes en amuletten te verzamelen en de achtergrond ervan te bestuderen. Hieruit is dit prachtige boek ontstaan.


Ook dit boek staat prominent in mijn boekenkaast. In deze gids vindt u de belangrijkste symbolen uit de kunst. Symbolen uit verschillende culturen worden per werelddeel besproken, of het nu gaat om symbolen uit de oudheid of uit de moderne tijd: de oorsprong, stijl en betekenis komen aan bod.


Op geheimzinnige wijze doken de Inka, Maya en Azteken schijnbaar uit het niets op en maakten geschiedenis, totdat ze door de veroveraars uit de 'Oude Wereld' (Europa) werden weggevaagd. Maar hun symbolen boeien ons nog steeds en vele ervan zijn intussen een deel van onze dagelijks leven geworden. In dit boek vindt u een groot aantal motieven, tekens en beelden van deze verloren gegane cultuur met hun betekenis.


Last update: 2-10-2020


Disclaimer: Hoewel de heer Pragt de informatie beschikbaar op deze site met grote zorg samenstelt, sluit hij alle aansprakelijkheid uit. Op de artikelen van de heer Pragt rust auteursrecht, overname van tekst en afbeeldingen is uitsluitend toegestaan na voorafgaande schriftelijke toestemming. Heinpragt.com is ingeschreven bij de KvK onder nummer: 73839426 en is gevestigd in Veenendaal.  Lees hier de privacyverklaring van deze site. Voor informatie over adverteren op deze site kunt u contact opnemen met: (mail@heinpragt.com).