Algemene informatie echtscheiding.
(c) 2011 Hein Pragt
Laatst kreeg ik weer een hartverscheurende email van een man wiens vrouw een ander ontmoet had (waar ze
nu blijkbaar niets meer mee had) maar ze wilde toch scheiden. De man wilde dat niet en putte uit alles maar
weer hoop dat het weer goed zou komen. Als ze zijn verdriet zag troostte ze hem waarna hij weer de hoop had
dat het nog goed kon komen omdat ze toch nog wat voor hem voelde. Het was hard om te vertellen dat zijn bijna
ex vrouw waarschijnlijk het point of no return al gepasseerd was. Maar wat is dan dat point of no return
bij het verbreken van een relatie. Letterlijk betekend de term Point of No Return dat men een punt
bereikt heeft waarop terugkeren geen zin meer heeft of niet meer mogelijk is. Ook in een huwelijk of relatie
bestaat er een punt waarop geen terugkeer meer mogelijk is. Binnen iedere huwelijk of relatie zijn er wel
eens problemen, maar wanneer is het punt bereikt dat de relatie niet meer gered kan worden? De meeste
relaties zijn vaak nog niet voorbij als beide partners nog emoties tonen al is dit ruzie, ook niet
wanneer er nog gedreigd wordt met uit elkaar gaan of een echtscheiding. Dit punt is meestal wel
bereikt als één van de partners koel en rustig aangeeft dat hij of zij niet verder wil, weinig of
geen emotie meer toont of zelfs schuldgevoel toont. Wanneer er geen echte emotie meer te zien is
in de ogen van de ander dan is het echt voorbij. Deze partner is het punt van terugkeer gepasseerd
omdat deze partner al afscheid genomen heeft van het huwelijk of de relatie.
Voor de andere partner kan de hele wereld instorten en vaak wil deze partner nog vechten om te
relatie te redden en hoopt deze partner dat het allemaal nog weer goed kan komen. Maar in werkelijkheid
is de partner die een einde aan de relatie wil maken al veel verder in het rouwproces en het afscheid
nemen dan de partner die er nog voor wil (of wilde) gaan. De partner die nog hoop heeft houd zich vaak
vast aan de meest kleine dingen. Wanneer de bijna ex partner bijvoorbeeld uit schuldgevoel nog begripvol,
aardig of zelfs lief probeert te zijn, put de ander daar weer gelijk hoop uit. In dit opzicht maakt de
partner die de relatie wil verbreken het alleen maar moeilijker voor de ander omdat deze de ander
onbewust en ongewild weer hoop geeft. Vooral wanneer er een liefdesaffaire in het spel is kan de
partner die al verliefd is op een ander geen of weinig compassie meer tonen voor de partner die
verlaten gaat worden. Wel kan deze partner een groot schuldgevoel hebben en zelfs medelijden voelen
voor de bijna ex partner. Ook de partner die de relatie wil verlaten heeft verdriet maar deze
heeft al een langere tijd gehad om dit te verwerken. Het punt waarop geen terugkeer meer mogelijk is
kan door een groot voorval zoals ontrouw of bedrog bereikt worden maar soms is het ook een kleine
aanleiding die de bekende druppel is die de emmer doet overlopen. Wanneer een van de partners dit
punt bereikt heeft dan neemt deze partner op dat moment eigenlijk de beslissing om te stoppen met
de relatie of het huwelijk maar het echte vertrekken en het vertellen aan de ander kan nog wel een
tijdje duren. Partner die dit besluit genomen hebben zijn vaak nog een tijd aan het overdenken en
hun vertrek aan het voorbereiden. Vandaar dat ze vaak emotioneel al veel verder zijn in de verwerking
van het verdriet en andere emoties. Wanneer de verlaten partner erg veel verdriet toont of wanhopig
probeert de relatie te redden kan dit weer een groot schuldgevoel oproepen bij de partner die het
initiatief nam, wat andere emoties weer kan onderdrukken.
Vaak is het zo dat de partner die nog hoopt op het weer goed komen wel weet dat de relatie slecht
was maar houd deze zich vast aan een ideaalbeeld wat hij of zij graag zou willen, niet aan wat er
werkelijk nog is of was. Maar de praktijk is vaak dat mensen die besluiten om de relatie een tweede
kans te geven in een totaal ongelijke positie in de relatie terecht komen. Mensen kunnen proberen om
te veranderen of om dingen eens anders te doen maar iemands karakter veranderd niet zomaar. Vaak is
deze doorstart van een relatie of huwelijk alleen maar uitstel van executie en is het een kwestie
van tijd voordat het weer mis zal gaan. Zeker wanneer er een derde in het spel is zal de kans op
herstel heel klein zijn. Het zal pijn doen en veel verdriet veroorzaken om zich er bij neer te
leggen en te accepteren dat het voorbij is. Het verdriet zal slijten en het leven zal gewoon doorgaan.
En soms helpt het om rationeel te denken en te realiseren dat de relatie toch niet meer het ideaalbeeld
zou worden wat men had en dat men uit zelfbescherming de ander beter kan loslaten om zelf weer een weg
naar een toekomst open te zetten. Het is niet makkelijk, het zal pijn en huilbuien kosten maar
uiteindelijk zal het slijten.
(C) 2001 Hein Pragt
U denkt zelf aan een scheiding of u wordt geconfronteerd met het feit dat uw partner wil scheiden.
Het is dan van belang dat u zich gaat informeren over de wijze waarop u zich alleen of samen met uw
partner gaat voorbereiden op een definitieve scheiding. Er komt al snel een aantal vragen naar voren
zoals omgang en gezag over de kinderen, alimentatie en verdeling van het vermogen of schulden en de
bezittingen. Ook kunnen grote conflicten ontstaan, die een bedreiging kunnen vormen voor de verdere
toekomst van uzelf, uw partner en de kinderen.
De eerste stap.
Een van de eerste dingen die u moet doen is een advocaat raadplegen. U kunt kiezen voor een gezamenlijke
advocaat of elk een eigen advocaat. Als goed overleg nog mogelijk is zal mediation een goede optie zijn,
zie hiervoor het artikel over mediation.. Als een van de partners de
echtscheiding niet wil of als er conflicten zijn kan men ook met twee advocaten werken. Tegenwoordig
is het gebruik maken van één advocaat of een advocaat die gespecialiseerd is in mediation.
Er zijn advocaten zich specialiseren op het gebied van het familie- en jeugdrecht en het
scheidingsrecht. Het loont een goede advocaat te zoeken. De advocaat zal u, waar nodig, doorverwijzen
naar andere deskundigen, soms zal het bijvoorbeeld nodig zijn een accountant of fiscalist te raadplegen.
De notaris zal met name worden ingeschakeld bij de afwikkeling van onroerend goed zaken zoals een eigen
huis. De inschakeling van een psycholoog of maatschappelijk werker kan nodig zijn bij partners, die
tijdens het echtscheidingsproces volledig vast lopen.
Hoe verder.
De advocaat zal de scheidingsprocedure in gang te zetten. Allereerst zal onderzocht worden of tussen
partijen overeenstemming kan worden bereikt omtrent de zaken, die geregeld moeten worden. Lukt dat, dan
worden de afspraken schriftelijk vastgelegd in een zogenaamd echtscheidingsconvenant. Daarbij moet U
denken aan afspraken omtrent alimentatie, de bezittingen en schulden, het pensioen enzovoorts. Ook zal
daarin zijn weergegeven hoe partijen zich een regeling ten aanzien van de kinderen voorstellen met
betrekking tot het gezag en financiële bijdrage. U kunt er mits partijen daar eensluidend over
denken, voor kiezen samen het ouderlijk gezag te blijven uitoefenen. Als een echtscheidingsconvenant
tot stand komt verloopt de echtscheidingprocedure verder vlot. Als er blijvende geschillen zijn zullen
deze ter beslissing aan de rechter voorgelegd worden.
Verzoekschrift bij de rechtbank.
Iedere echtscheidingsprocedure moet met een verzoekschrift bij de rechtbank in gang gezet worden. In
de gevallen waarin partijen het eens zijn geworden, kan men een gemeenschappelijk verzoek tot echtscheiding
aan de rechtbank richten. De rechter zal dan doorgaans geheel conform dat verzoek beslissen. U ontvangt
dan een beschikking waarbij de echtscheiding wordt uitgesproken. Die beschikking moet u laten inschrijven
in het register van de Burgerlijke Stand van de Gemeente waar u destijds voor de wet bent getrouwd. Het
huwelijk is pas ontbonden als deze inschrijving gebeurd is.
In de gevallen waarin u en uw partner het over een of meerdere zaken niet eens kunt worden, zal de
procedure met een verzoekschrift van een van de partijen naar de rechtbank gaan. De andere partij krijgt
de gelegenheid een verweerschrift in te dienen. De rechter zal partijen vervolgens tijdens een zitting
horen waarbij hij zal trachten partijen alsnog tot overeenstemming te brengen. Lukt dat niet, dan zal
de rechter beslissen. Mocht de beslissing in uw nadeel uitvallen, dan is hoger beroep mogelijk.
Voorlopige maatregelen.
Op verzoek van een van de partners kan de rechter voorlopige maatregelen treffen tot de
echtscheidingsprocedure is afgerond. Dit kan betrekking hebben op het gebruik van de echtelijke woning,
alimentatie, tijdelijke voorzieningen in het gezag over en de omgang met de kinderen en de voorlopige
kinder alimentatie. Bij deze maatregelen is geen beroep mogelijk. Wanneer zich na de uitspraak van de
voorlopige voorzieningen een wijziging van de omstandigheden voordoet die het uitvoeren van de getroffen
voorzieningen onmogelijk maakt, kan men via de rechter vragen deze te wijzigen.
Alimentatie. '
Tijdens het huwelijk zijn partners verplicht elkaar het nodige te verschaffen, na een echtscheiding
komt daarvoor in de plaats de verplichting tot het betalen van alimentatie. Alimentatie moet betaald
worden indien de ex-partner voldoende middelen heeft om te kunnen betalen (draagkrachtig is) en de
andere ex-partner het geld nodig heeft (behoeftig is). Voor het bepalen van de draagkracht zal de
zogenaamde TREMA norm gehanteerd worden. (Zie TREMA norm.)
De kinderen.
Voor wie de kinderen krijgt toegewezen bestaat geen vaste regel. Wanneer de partners gezamenlijk
een regeling aan de rechter voorstellen, bijvoorbeeld in het echtscheidingsconvenant, dan zal de rechter
die regeling doorgaans in de beslissing overnemen. Een dergelijk verzoek wordt slechts afgewezen als
er gegronde redenen zijn dat de belangen van het kind zouden worden geschaad. Als men het niet eens is
over het gezamenlijk gezag, dan zal de rechter een van de ouders met het gezag belasten. Dit zal
doorgaans de ouder zijn, die de dagelijkse zorg voor het kind heeft, in de meeste gevallen zal dit
de vrouw zijn. Het kind en de andere ouder hebben recht op omgang met elkaar wat in het convenant
als omgangsregeling zal worden vastgelegd.
Recht op informatie.
Ook heeft de ouder die de kinderen niet toegewezen heeft gekregen recht op informatie over
belangrijke aangelegenheden met betrekking tot het kind. De ouder die de kinderen toegewezen heeft
gekregen is verplicht die informatie te verstrekken en de andere ouder te raadplegen omtrent belangrijke
beslissingen voor het kind, zoals een schoolkeuze. Ook heeft de ouder die de kinderen niet toegewezen
heeft gekregen recht op informatie van derden die beroepshalve met het kind omgaan zoals scholen en
leerkrachten.
De niet verzorgende ouder moet doorgaans financieel bijdragen in de kosten van levensonderhoud
(kinderalimentatie). Vanaf 12 jaar hebben kinderen zelf inspraak in de omgangsregeling.
Heel vaak worden tijdens en na de scheiding de kinderen gebruikt om de andere partner te kwetsen
of onder druk te zetten. Het mag duidelijk zijn dat dit zeer schadelijk is voor de kinderen. Het is
in het belang van de kinderen dat beide ouders zich verantwoordelijk tegenover elkaar gedragen en
zich verantwoordelijk gedragen tegenover de kinderen.
Boedelscheiding.
Meestal moeten er gemeenschappelijke bezittingen worden verdeeld, dit geldt ook voor eventuele
gemeenschappelijke schulden. U kunt met uw partner afspraken maken over de wijze van boedelscheiding,
eventuele geschillen kunt u aan de rechter voorleggen. Ook kan hierbij een notaris ingeschakeld worden
om nauwkeurig toe te zien op de boedelscheiding. Als er sprake is van een eigen woning aandelen of
vermogen dan zal dit meestal via de notaris geregeld moeten worden. Als men in gemeenschap van goederen
is getrouwd zullen beide partners recht hebben op een evenredig deel van de bezittingen en / of schulden.
Als er op huwelijkse voorwaarden is getrouwd zal de notaris toezien op het uitvoeren van deze voorwaarden.
Gefinancierde rechtshulp.
Iedereen in Nederland heeft recht op een advocaat, wie een advocaat niet zelf kan betalen komt in
aanmerking voor door de overheid gefinancierde rechtshulp. Als u in aanmerking wilt komen voor deze
rechtshulp dient u een bewijs van onvermogen bij het gemeentehuis aan te vragen. In dit geval betaalt
de Nederlandse staat de advocaat, afgezien van een eigen bijdrage. De hoogte daarvan hangt af van uw
financiële positie, deze informatie kan een advocaat u geven. Vraag altijd bij een advocaat vooraf
naar een schatting van de kosten.
(c) 2011 H.M. Pragt
Wie in deze crisistijd (2011/2012) gaat scheiden, heeft niet alleen de gebruikelijke obstakels maar ook vaak een enorme financiële strop voor beide partners door een onverkoopbaar huis of een huis dat uiteindelijk ver onder de waarde van de hypotheek verkocht moet worden omdat geen van beide partners in staat is de ander uit te kopen. Veel mensen met een eigen huis die in deze financiële crisis gaan scheiden blijven beiden achter met een enorme schuld wat een nieuw leven opbouwen ernstig kan belemmeren. Mede door deze schuld kunnen ze ook niets nieuws kopen en zijn beide ex partners dus aangewezen op een sociale huurwoning waar ze vaak jaren op moeten wachten en leven ze jarenlang in armoede.
In 2009 toen de economische crisis begon liep het aantal scheidingen zeer sterk terug, veel mensen namen maar de beslissing de crisis samen door te zitten. Bij elkaar blijven vanwege de economische crisis lijkt mij een vreselijke nachtmerrie, gedwongen samen leven met een partner met wie je eigenlijk niet meer samen wil zijn en de ellende als de ander alvast een ander zoekt terwijl jullie nog samenwonen. Stellen die alleen nog maar ruzie hebben en elkaar zoveel mogelijk proberen te ontlopen is erg vooral als er kinderen bij zijn die door de constante liefdeloze omgeving of de constante agressie tussen papa en mama voor het leven beschadigd kunnen worden. Nog afgezien van ouders die noodgedwongen een aantal jaren (voor soms extreme bedragen) op zolderkamers of in caravans moeten wonen wat ook minder prettige gevolgen heeft voor mensen zelf en de kinderen.
Maar de financiële crisis is ook een van de oorzaken van het stijgende aantal echtscheidingen en mensen die uit elkaar gaan. Uit cijfers van het CBS blijkt dat zo'n 5,5% van alle echtscheidingen als oorzaak 'financiële problemen' heeft en momenteel raken huishoudens in snel tempo in financiële problemen door verlies van baan, ernstige vermindering van inkomen, waardedaling van de eigen woning en waardedaling van beleggingen en vermogen. Door de financiële problemen komen relaties in moeilijke tijden terecht waarbij het er echt op aankomt en veel echtparen zijn niet in staat om deze moeilijke tijd samen te overwinnen.
Kortom de financiële crisis heeft ook een ingrijpende invloed op relaties¸huwelijken en echtscheidingen en scheiden of uit elkaar gaan in deze financiële crisis is extra moeilijk.
Last update: 27-03-2012
|