Gemanipuleerde foto's

(C) 2005 Hein Pragt

Veel van de zogenaamde ex-vriendin foto's zijn gemanipuleerd maar op het Internet zwerven ook veel gemanipuleerde foto's van bekende sterren rond. De meeste montages zijn wel van zeer goede kwaliteit en alleen door een foto vakman als montagefoto te herkennen. Van links naar rechts, de orginele foto, de naaktfoto en het resultaat.

Ik heb op Internet enkele montagefoto's bekeken van zogenaamde ex vriendinnen. De teksten die bij deze foto's stonden waren zeer suggestief en zeer beledigend voor de ex-vriendin in kwestie. Vaak werden er allerlei intieme details vermeld bij de foto's. Vaak is aan de lichtval van de verschillende onderdelen duidelijk te zien dat het om een montagefoto gaat. Ook daar waar het hoofd van de ex-vriendin op een model is gezet is dit door een fotograaf vaak duidelijk te zien. Vooral de afwerking en de kleurverschillen zijn vaak moeilijk op te lossen door een amateur photoshopper. Op een van de foto's was duidelijk een penis te zien die over een topless strandfoto van de ex-vriendin was gemonteerd. Ook hier was door de verschillende lichtval duidelijk te zien dat het om een montagefoto ging.

Voor de wetgever maakt het niet uit of het om een gemanipuleerde of een originele foto gaat in beide gevallen is het zonder toestemming publiceren van een foto van een ex-vriendin in welke vorm dan ook strafrechtelijk verboden.

In 2005 kreeg een 28-jarige man uit Wageningen nog een werkstraf voor het maken van gemanipuleerde naaktfoto's. De rechtbank in Arnhem veroordeeld de man tot 180 uur werkstraf omdat hij in het najaar van 2003 via digitale fotobewerking een foto van een minderjarig meisje heeft gemanipuleerd. De rechtbank wil ook dat de man het slachtoffer 1000 euro betaalt voor het haar aangedane leed. De man verdacht een 17-jarig meisje ervan dat zij zou hebben geroddeld over zijn relatie met zijn vriendin. Uit wraak plakte hij op een vrij ranzige en expliciete foto het gezicht van dit meisje. Die gemanipuleerde foto zette hij op een datingsite met de vermelding dat zij op zoek was naar mannen.

Vanaf het ontstaan van de fotografie in 1839 is er gemanipuleerd met foto's om een ander beeld van de werkelijkheid te presenteren. Het is bekend dat Josef Stalin zijn vijanden van foto's liet verwijderen en dat het gezicht van 0.J. Simpson een tintje donkerder werd gemaakt en president George W. Bush die een boek ondersteboven vasthoudt ook een manipulatie is. Veel gemanipuleerde foto's worden ontmaskerd, maar hoeveel valse foto's ontspringen die dans en worden voor waar aangenomen. Sinds het ontstaan van Photoshop in 1989 en de digitale camera heeft het zogenaamde fotofucken wereldwijd een hoge vlucht genomen. Maar wat mag wel en wat mag niet? Over het algemeen is men het erover eens dat kleine cosmetische ingrepen wel zijn toegestaan, maar dat een ethische grens wordt overschreden zodra de nieuwswaarde van een foto wordt aangetast, maar deze grens is flinterdun.

Manipulatie van foto's detecteren

Aangezien het aanpassen van foto's dankzij steeds slimmere software en het internet steeds eenvoudiger is geworden, kunnen nieuwsfoto's maar ook foto's die als bewijsmateriaal aan politie en justitie geleverd worden niet meer betrouwbaar zijn. Ervaren photoshoppers zijn in staat om bijna volledig onzichtbaar een foto te manipuleren waarbij echt en onecht niet meer te onderscheiden is. Natuurlijk doet men hier onderzoek naar en er komt ook software waarmee een gebruike kan controleren of een foto mogelijk naderhand aangepast is. Professor Hany Farid van Dartmouth College in Hanover, New Hampshire werkt aan een digitale manipulatie speurhond waarmee justitie en mediabedrijven kunnen controleren of een foto gemanipuleerd is. Bij het originele bericht op CNet staat tevens een slideshow met een aantal voorbeelden.

Lees hier het oorspronkelijke (Engelstalige) bericht!

(C) 2010 Hein Pragt

Een hoofd op een ander lichaam zetten gebeurd al vele jaren en ook in het analoge tijdperk was dit al vrij populair door middel van knippen en plakken. Als grap of voor een boekje bij een bruiloft is het vrij populair en is het vaak ook wel erg duidelijk dat het om een gemanipuleerde foto gaat. Maar er zijn ook prachtige resultaten te maken waarbij het hoofd van een kind op een elfje of fee geplaatst is om zo het kind in een sprookje te laten figureren. Als voorbeeld heb ik mijn eigen hoofd op een ander lichaam gezet!

1) Als eerste stap moeten we twee goede foto's zoeken waarbij we het hoofd van een van de twee foto's op het lichaam van de andere foto gaan zetten. Let er hierbij op dat beide foto's voldoende pixels moet hebben om een zo goed mogelijk resultaat te krijgen. We gaan de bewerking namelijk in een zo groot mogelijk formaat (aantal pixels) uitvoeren om dan het resultaat te verkleinen naar de definitieve foto. Voor het bewerken kan het handig zijn om de foto eerst twee keer te vergroten om zo meer pixels te hebben, die we als we gereed zijn weer verkleinen. Dit is een truc die veel grafisch ontwerpers gebruiken door het verkleinen vallen veel oneffenheden weg. Let er bij de selectie van de foto's ook op dat het gezicht dezelfde richting uit staat (we kunnen het nog wel spiegelen als dat nodig is) en dat de lichtval zoveel mogelijk overeenkomt. Elke bewerking die we uitvoeren met Photoshop zal de kwaliteit van het resultaat iets verminderen dus hoe minder bewerkingen we uit hoeven voeren, des te beter zal het resultaat zijn.

2) Open beide foto's in Photoshop of Gimp en laat ze in het werkelijke pixel formaat in een venster zien waarbij beide gezichten naast elkaar gezet moeten worden. Vergroot of verklein nu de foto met het gezicht zodat de gezichten op beide foto's (pas op dat er geen zoom op zit) even groot zijn.

3) Kijk naar de lichtinval en spiegel het gezicht als het licht van de andere kant komt. Ook kunt u door middel van roteren (selecteer een cirkel rond het hoofd) het hoofd in dezelfde stand zetten als het hoofd dat we gaan vervangen.

4) Ga nu naar de selectie om de kleur aan te passen en probeer in de foto van het hoofd dezelfde huidskleur te krijgen als het hoofd dat we straks gaan vervangen. Dit is erg belangrijk omdat kleurverschillen onmiddellijk gaan opvallen.

5) Aangezien haar, haarlokken, brillen en andere dingen bij de "lijf" foto buiten de grenzen van het hoofd kunnen vallen kunnen we met het kloonstempel gereedschap eerst wat van de achtergrond gebruiken om de randen van het te vervangen hoofd al iets weg te poetsen.

6) Selecteer met de lasso (magnetische lasso werk ook heel goed) het hoofd dat we willen plakken, neem ook een stukje hals mee (in een v vorm) zodat ook een schaduw onder de kin heel natuurlijk meekomt.

7) Knip het hoofd dat we willen plakken uit, maar bewaar wel alles in aparte vensters zodat we het origineel houden voor als we een fout maken en opnieuw willen beginnen.

8) Maak als u daar mee overweg kunt een aparte bewerkingslaag aan, wanneer u dit niet kent kunt u ook heel nauwkeurig plakken in de "lijf" foto. Soms kunt u ook nog achteraf iets schuiven zodat het hoofd precies op de goede plek zit en mooi over het oude hoofd heen valt. Let vooral goed op de aansluiting van de hoofd en nek zodat het hoofd op een natuurlijke wijze op de romp staat.

9) Nu gaan we nabewerken, de randen van het nieuwe hoofd zullen niet mooi aansluiten op de achtergrond en ook de aansluiting bij de hals zal vaak een duidelijk overgang tonen. Ik gebruik vaak een lasso om een stukje van het hoofd en de achtergrond te selecteren en dan met vervagen de overgang zachter en natuurlijker te laten zijn. Maar hier kunt u ook ander retoucheer gereedschap zoals de spons en de vinger voor gebruiken. Ook is de ruis "mediaan" functie wel handig om overgangen meer natuurlijk te maken. Probeer dit wel op een zo klein mogelijke selectie te doen en desnoods in meerdere stappen.

10) Wanneer u tevreden bent over het resultaat kunt u de foto gaan verkleinen naar het uiteindelijke formaat, u zult zien dat veel oneffenheden dan ook weg zullen vallen, hierna kunt u de nieuw gemaakte foto opslaan en bent u gereed.